دورۀ کارشناسی ارشد آموزش مهندسی
دانشکدههای فنی دانشگاه تهران
از ابتدای قرن حاضر این مسئله مشخص شد که برنامههای درسی موجود، و روش انتقال آنها بهدانشجویان، دیگر نمیتواند پاسخگوی نیازها و چالشهای پیش روی مهندسی باشد. ضرورت بازنگری در آموزش مهندسی، گسترش پژوهش در آموزش مهندسی را بهدنبال داشت. امروزه، پژوهشها در زمینۀ آموزش مهندسی، بیشتر توسط افراد با پیشینه مهندسی صورت میگیرد. این در حالی است که پژوهشهایی از این دست محتاج اگاهی از دانشهایی خارج از علوم مهندسی؛ چون پداگوژی، روانشناسی، جامعهشناسی، مدیریت و مانند آن است. برای رفع این کاستی، در کنار گسترش پژوهش در آموزش مهندسی، بهتدریج برنامههای منتهی بهمدرک آموزش مهندسی نیز پا گرفت. امروزه بسیاری از مراکز آموزش مهندسی برتر جهان، دورههای کارشناسی ارشد و دکتری آموزش مهندسی را عرضه میکنند. گسترش سریع راهاندازی دورههای تحصیلات تکمیلی «آموزش مهندسی» در کشورهای مختلف، نشانگر ضرورتی است که در این مورد در سطح جهان احساس میشود.
در کشور ما نیز که در چند دهۀ گذشته، رشد بیسابقۀ آموزش مهندسی را تجربه کرده و تعداد مراکز آموزش مهندسی و دانشجویان و اعضای هیأت علمی آنها به شدت افزایش یافته است؛ این ضرورت به شدت احساس میشود. برای پاسخگویی به این نیاز، کرسی یونسکو در آموزش مهندسی، طی یک پژوهش یکساله، برنامۀ کارشناسی ارشد آموزش مهندسی را تهیه نمود، که مورد تأیید دانشگاه تهران قرار گرفت. این برنامه در تاریخ 1397/05/10 بهتصویب شورای عالی برنامهریزی آموزشی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری رسید و مجوز اجرای آن بهدانشگاه تهران ابلاغ شد. اولین دورۀ «کارشناسی ارشد آموزش مهندسی» در مهر ماه 1398، در دانشکدۀ علوم مهندسی پردیس دانشکدههای فنی دانشگاه تهران، آغاز گردید. با راهاندازی این دوره، بهتدریج نسلی از متخصصان تربیت خواهند شد، که ضمن داشتن پیشینة تحصیلی مهندسی، با اصول نوین آموزش و بازآموزی، برنامهریزی، مدیریت، مستندسازی و ارزشیابی آموزش مهندسی، در دانشگاه و صنعت، آشنا بوده و خواهند توانست خلاء موجود در این زمینه را برطرف نمایند. دانشآموختگان این دوره همچنین قادر خواهند بود تا سطح پژوهش در آموزش مهندسی کشور را ارتقا بخشند. دانشآموختگان این دوره از تواناییهای زیر برخوردار میشوند:
- برنامهریزی آموزش مهندسی در دانشگاه و صنعت
- ساماندهی، مدیریت و نظارت بر اجرای بایسته برنامههای آموزشی
- مستندسازی و مدیریت اطلاعات آموزش مهندسی
- مدیریت کیفیت برنامههای آموزش مهندسی
- مشارکت در راهبری ارزشیابی برنامههای آموزش مهندسی
- نیازسنجی، برنامهریزی و نظارت بر اجرای برنامههای توسعۀ حرفهای هیأت علمی مهندسی
- ساماندهی، مدیریت و نظارت بر اجرای بایسته برنامههای آموزش ضمن خدمت در صنعت
- یاری دادن به دانشجویان مهندسی در ارتقاء کیفیت یادگیری
- پژوهش در مورد چالشهای آموزش مهندسی.
دانشآموختگان این دوره میتوانند، با عنوان «کارشناس ارشد آموزش مهندسی»، در مراکز آموزش عالی و صنعت، امور مربوط بهبرنامهریزی، ساماندهی، هدایت، اجرا، کنترل کیفیت و مستندسازی برنامههای آموزشی را انجام دهند. راهبری مرکز یا «دفتر ارزیابی کیفیت»، در مراکز آموزش مهندسی؛ و دفاتر بازآموزی و ارتقای حرفهای کادر فنی و مهندسی، در صنعت؛ از دیگر محیطهای فعالیت این دانشآموختگان خواهد بود. این کارشناسان همچنین بهعنوان رابط و تسهیلگری کارآمد، بین دانشجویان، اعضای هیأت علمی، کارکنان اداری و مرکز آموزشی، عمل خواهند نمود. برنامۀ مصوب دورۀ کارشناسی ارشد آموزش مهندسی، از اینجا قابل دستیابی است.